Blikvangers van 26 oktober t.e.m. 1 november 2026

Steven D’Haese
Het begin van de week was bewolkt, regenachtig en mild. Na de stormen van vorige week draaide de wind naar aflandige richtingen en bleef het rustig op zee. De rest van de week was rustig, wisselend bewolkt en dikwijls met een gunstige wind voor landtrek. Mist kwam wel roet in het eten gooien voor de trektellers.
 
Mogelijk heeft de invasie van dunsnavelnotenkrakers eindelijk Mergusland bereikt, al moet dat nog bevestigd worden. Dat is niet voor tijd, want uit verslagen van de vorige invasies blijkt immers dat de notenkrakers die uit voedselgebrek hun broedgebieden in Siberië verlieten, hier vanaf november ook in de (voedsel)problemen raken. De voedselbronnen die ze hier aanspreken: vooral noten, maar ook hoornaar-broedsel, keverlarven en een sporadische muis worden dan steeds moeilijker te vinden en heel wat invasievogels zouden dat mogelijk niet overleven. In dat opzicht is de huidige populatie in de Ardennen een beetje een enigma: er wordt verondersteld dat die ontstond door de overlevers van de omvangrijke ’68 invasie, waarbij die uit noodzaak van dunsnavel naar diksnavel evolueerden. De dikte van de snavel is namelijk gerelateerd aan het uitpeuteren van een bepaalde soort naaldboomzaden waar ze het grootste deel van het jaar van leven, en dat is de fijnspar bij ons, en de Siberische den of spar (met kegels met fijne openingen) waar ze origineel vandaan komen.
 
Roek, bokje en houtsnip kwamen duidelijk in beeld deze week en namen hun winterbiotoop in. De lichte ZW-winden waren ideaal voor massale trek van spreeuw, vink, sijs en in mindere mate veldleeuwerik, keep, zanglijster en graspieper. Ook kolganzen en kleine rietganzen kwamen vlot binnen en vervoegden de reeds behoorlijke aantallen in de polders. Barmsijs was een dagelijkse soort en een tapuit (of tapuiten) bleef hangen in het Zwin. Daar ook dagelijks tot 10 rotganzen, 1 krombekstrandloper, 8 kanoeten, 8 rosse grutto’s en een flinke opbouw van het aantal zilverplevieren.
 
 
Bijzonderheden dag aan dag:
 
Ma 26/10: nog wat beweging op zee: 4 rotgans Zeebrugge, tot 100 zwarte zee-eend, 2 jan-van-gent en 2 roodkeelduiker langs De Haan, tot 8 grote sternen strand Zwin, 1 noordse stern, 1 zwartkopmeeuw zee thv Zeebrugge, en tot 16 dwergmeeuw Westdam Zeebrugge, 29 drieteenstrandlopers strand De Haan, velduil Achterhaven, boomleeuweriken in Zerkegem en Klemskerke, 2 braamsluipers Stapelterrein Heist, Japanse nachtegaal nu ook aan Station Zeebrugge, strandleeuwerik Spanjaardduinen, 1 beflijster en 3 kruisbek overvliegend De Haan, 1 barmsijs Heist.
 
Di 27/10: vr. middelste zaagbek, 111 zilverplevier, 8 kanoet Zwin, 1 barmsijs en 1 braamsluiper Zwinpark, over zee nog 2 velduil, grote stern, roodkeelduiker, zwartkopmeeuw en jan-van-gent, 18 dwergmeeuwen Voorhaven, 1 geelgors baai van Heist, 1 braamsluiper Stapelterrein, boomleeuwerik, barmsijs, Europese kanarie en 1 grote pieper Fonteintjes, 1 bladkoning Zorgvliet.
 
Woe 28/10: 1 middelste zaagbek, 2 grote zaagbek Zwin, 6 grote stern Zeebrugge, 2 zwartkopmeeuw Bredene, 1 jan van gent zee Bredene, 5 velduil Uitkerke, bonte kraai strand de Haan, kuifleeuwerik op de golf van De Haan, 1 bladkoning Pathoekeweg, 1 Siberische tjiftjaf Haagje Heist, braamsluiper op 5 locaties, barmsijs op 4 locaties, 1 Europese kanarie Zeebrugge, 1 sneeuwgors, 1 ijsgors en 1 geelgors Baai van Heist.
 
Do 29/10: 2 toendrarietganzen Meetkerke, juv. topper Uitkerke, terug de juveniele flamingo in het Zwin, boomleeuwerik 4 tp Beverhoutsveld, 2 kuifleeuwerik strand De Haan, vangsten van Siberische tjiftjaf, sperwergrasmus en braamsluiper in het Zwinpark, en 2 appelvink overvliegend, 1 of 2 kruisbek Bulskampveld, 1 sneeuwgors baai Heist en 1 geelgors kleiputten Heist.
Langs de kust stevig trekdagje met oa 50 lepelaars, nog 2 boerenzwaluwen, 66.700 spreeuwen, 1 beflijster, 6 boomleeuwerik, 20.000 vinken, 682 sijzen, 1 ijsgors en 1 sneeuwgors…
 
Vrij 30/10: 4 kleine zwaan over St Kruis Brugge, toendrarietganzen in Meetkerke, 1 overvliegende kraanvogel St. Pieters, 1 ijsduiker Voorhaven, velduilen buiten Uitkerke: 1 in het Zwin, 1 bonte kraai polders Wenduine, baardmannetje buiten Uitkerke: 4 Zuienkerke, bladkoning 2 Zeebrugge centrum, 2 Blankenberge duinbos, ringvangst Siberische tjiftjaf Zwinpark, laat paapje Zwin, 1 appelvink Zwinpark.
Stevige nachttrek ook (St. Kruis Brugge) met roerdomp, kwak, 1208 koperwiek en 147 merel!
 
Za 31/10: zeer veel waarnemers in en rond Zeebrugge en die zagen rotgans, brilduiker, bokje, houtsnip, toendrarietgans, dwergmeeuw, Pontische meeuw, geelpootmeeuw, ijsduiker, jan-van gent, velduil, ransuil, klapekster, Noordse kauw, bladkoning, beflijster, barmsijs en als kers op de taart: rotszwaluw. Het Zwin bevatte nog middelste en grote zaagbekken, smelleken, bladkoning. In de andere richting (Wenduine) nog paarse strandloper, zeekoet, drieteenmeeuw en bonte kraai. Dieper in het binnenland 1 zomertortel in Zuienkerke en zwarte ibis in Meetkerke. Tenslotte nog de buffelkopeend op de Caluwebroek en 5 kruisbekken in Vloetemveld.
 
Zo 1/11: rotganzen 11 voorhaven, 40 over zee en 3 over Zwin, overvliegende pestvogel Zwinbosjes, 2 kleine rietganzen, Noordse kauw, ijsgors en 1 ijsduiker Voorhaven, 1 middelste zaagbek zee Wenduine, claim van vaal stormvogeltje op zee voor Zeebrugge, een “braamsluiper” op het Stapelterrein, ransuil in centrum Blankenberge, 5 boomleeuwerik Nieuwenhove en een geclaimde dunsnavelnotenkraker, overvliegend Sint-Andries richting Chartreuzinnenbos.
 
Ongetwijfeld zijn hier waarnemingen uit het oog verloren, waarvoor excuus. Wat wel volledig is, is de statistiek voor de maand oktober : 23.794 waarnemingen ingevoerd die betrekking hadden op 233 soorten: geen record, maar wel bij de beste maanden oktober ooit.
 
 
Tekst, redactie & lay-out: Patrick Keirsebilck
 
Foto’s :
roek, bokje, geelgors, roek, barmsijs, rotszwaluw  (Patrick Keirsebilck)
ijsduiker (Hans Matheve)
 
Blikvangers is een Mergus-terugblik op de afgelopen week, waarbij verschillende auteurs de voor hun meest opvallende vogelwaarnemingen selecteren uit mergus.be en trektellen.be. Volledigheid kan daarbij niet gegarandeerd worden. De toegevoegde illustraties geven soms, maar niet altijd de effectieve waarnemingen weer.